नेपाली हास्यव्यङ्ग्य अनलाइन पत्रिका

दिलीप अर्याल :

हरिले हिरालाई भन्यो, “तिमी यो नचाहिँदो हल्लाको पछाडि नलाग त ! काम कुरो एकातिर कुम्लो बोकि ठिमी तिर भनेको यही हो |”
अर्को प्रसंगमा होमनाथले हिरण्यलालसँग कुरैकुरामा भन्यो ” यो हल्लैहल्लाको देश हो | साँचो कुरा कुनातिर, झुट अगाडि अगाडि |”
ध्यान गर्न शुरु गरौँ भनी म हेमन्तनाथले मेरा गुरु हरिनारायणलाई सोधें, ‘ बाहिरी र भित्री हल्लाले मेरो दिमाग खाइ सक्यो, अब यसलाई कसरी शान्त पार्ने अनि ध्यानमा मग्न हुने , उपाय के होला गुरु जी ?’

फेरि अर्को प्रसंगमा हुतनाथ काकाले हनुमानप्रसादलाई भन्न भ्याए, ” हाब्रेको अन्तरे छोरो हुर्मतनाथले हेटौडामा कान्छी बुढी राख्या छ रे भन्ने हल्ला छ भाइ हो | सत्य के हो, भगवान जानुन |”

सत्ता बाहिर भएका एकजना राजनीतिक कार्यकर्ताले हिजो बिहान हरेराम दाइको चिया पसलमा खोकेको सुनियो, ” अब देशमा नयाँ उथुलपुथुल हुँदै छ रे भन्ने हल्ला सुनिन्छ, अब लूट मच्चाउने हरुको कन्तबिजोग हेर्न पाइने हो कि ? हेर्दै जाऔं |”

हँस्सीमजाक गर्ने क्रममा उपद्रो मच्चाउने हुन् वा हँस्यौली ठट्यौली लाई थप रोमान्चक बनाउने हुन् त्यसमा मुख्य भूमिका हल्लाकै हुन्छ जुन परिभाषा भित्र नै पर्दछ | हरेकले आफ्नो हक अधिकारको लागि हल्ला गर्नै पर्ने रहेछ भन्ने कुरा देश दुनियाँका दैनिक घटनाक्रमले पनि प्रष्ट पारेकै छ | हल्ला नगरे कसले कसलाई हक अधिकार दिंदा हुन् ? के गर्नु हल्ला नगरे कुनै उपाय छैन | यसो लाग्छ, यो सारा संसार हल्लाकै भरमा टिकेको छ ! फलानो हकी छ भन्नलाई पनि उसले ठुलो स्वरमा नकाराए नहुने रहेछ | बाटो हगुवालाई दच्काउन होस् वा हरामीलाई हच्काउन होस् चुप लागेर बसे केही हुनेवाला रहेनछ |

एक हप्ता अघि हुँदो हो, यसो पत्रिका हेरि टोपलौं भनेर पाना पल्टाउँदै थिएँ , मेरो एक नजर हल्लाका समाचारमा पर्यो | लेखेको रहेछ – हवालातमा हल्ला र हंगामा भनेर | शीर्षक झन चासो लाग्यो र पढ्दै गएको त हवालातमा राखेका मान्छेहरूले पनि आवाज उठाए रे ! एकजना बस्ने ठाउँमा पांचजना राखेर हावा खेल्ने ठाउँ पनि भएन, अनि कमसल खानेकुरा दिएर व्यवस्थापकले रकम हसुरे भनि हप्तादिन देखि ति जेलमा बस्नेहरूले हल्ला मच्चाएका थिए |

हस्तरेखा हेर्ने हुन् या होनहार ठानिएका नेता वा कर्मचारी हुन् ति सबैको प्रसिद्धिको चूरो कुरो हल्ला नै रहेछ | अस्ति हनुमानजयन्तीको दिनमा मन्दिरमा हनुमानजीको गुणगानमा मस्त एकजना बाबाले समेत माइकमा यस्तो हल्ला गरेको आफ्नै कानले सुन्यो – ‘ हनुमानजीको हुँकारबाट लंकाका राक्षसहरूको हंसले ठाउँ छाडेको थियो | पवनपुत्रले आफ्नो होसहवास नगुमाइ होसियारीका साथ राक्षसहरूका होहल्लालाई हैरान पारी तिनलाई युद्धमा हराउनु भएको थियो |’

पहाड घर हेलम्बुमा हरितालिका तीजको दिनमा जन्मेको म हेमन्तनाथ हुमाँगाई अहिले ५५ बर्षमा हिड्दै छु | झन्डै ३५ बर्ष अगाडि हेटौंडाको हर्नामाडीमा बसाइ सरि आएका म र मेरी बुढीले यो ठाउँमा टिक्न हुनसम्मकै दु:ख गरियो | के के मात्र गरियो, गरियो | गाई, भैसी, बाख्रा, कुखुरा, हाँस पालेर घरभरी हल्लै हल्ला गराएर जिविका चलाइयो | कति रात त यी पशुपक्षीका आवाज र हल्लाले सुत्न पनि पाइएन | के गर्नु हल्ला पचाउन नसकेको भए त्यत्रा जहान परिवार कसरी पाल्नु ?

आज बिहान मर्निंगवाकबाट घर फर्केर भातसात खाएर यसो ढल्केको मात्र थिएँ , एक्कासि मेरी बुढी च्याँठिएर हल्ला गर्न थालिन् – “के को हल्ला , हँ यो ? बल्ल बल्ल बच्चा सुत्न आँटेको थियो | हल्लाले यो बालख लाई सुत्न पनि नदिने भए, पापी असत्तिहरू ” |

फेरि मेरी जहानले थपिन, “उता आफू हिजो रातभर हाप्सिलो कराएर दुई घण्टा पनि सुत्न पाइएन अनि यसो के निद्रा लाग्ला जस्तो भाको थियो जँड्याहा मोराहरूले होहल्ला गरेर सुत्न दिएनन् |”

हालसालै हुमकान्त भान्दाइ हर्नियाको उपचार गरेर हस्पिटलबाट घर फर्कनु भएकोले उहाँलाई भेट्न भनी गए | खाली हात के जानु भन्ठाने | बुढा अलि मासुका पारखी भएकाले नजिकै हर्कदाइको मासुपसलबाट हाफकिलो ह्याकुला किनेर गएँ | यसो दाजुभाइ गफ्फिदै थियौं पल्लो टोलको होमनाथ दाइ पनि त्यतै टुप्लुक्क आइपुग्नुभयो | एकछिनमा बुढाको मुखबाट एउटा नयाँ हल्ला सुनियो – ” हुक्के बुढाको माइलो छोरा पनि सहकारी ठगीमा परेर फरार भाको छ रे ! भन्ने हल्ला छ भाइ हो | सत्य के हो, भगवान जानुन |”

ब्याज धेरै पाउने लोभमा म स्वयं नै सहकारीबाट ठगिएको व्यथा कसलाई सुनाउनु ? आजकल समाचार, सामाजिक संजाल आदिमा दिनरात सहकारी ठगीको अनेकौं हल्ला सुन्दा सुन्दा वाक्क दिक्क भएको बेलामा फेरि यहाँ पनि सहकारीकै हल्लाको प्रसंग आएकोले थप केही सुन्न नपरोस भनी म त्यहाँ बाट जुरुक्क उठेर, आफ्नो बाटो तताएँ |

छ महिना अगाडि विपश्यना ध्यान गर्न जाँदा, ध्यान सिकाउने भन्तेले भन्नु भयो, ” हेर्नुस तपाईहरू यहाँ आइपुग्दा बाहिरका हल्ला र आवाज त केही कम महसूस गर्नुहोला तर अब तपाईहरूका परीक्षाको घडी शुरु भयो है | किनभने अब त तपाईको भित्रको हल्ला र आवाजले तपाईलाई बसि टिक्न दिन्न नि ! बाहिरको भन्दा भित्रको हल्ला कडा हुन्छ भन्ने कुरा अबको यो दश दिनमा तपाईहरूले सिक्नुहुन्छ |”

भन्ते महोदयले यो के भनेको होला जस्तो लाग्यो मलाई पनि | तर जब पहिलो ध्यानको सिटिंगमा आँखा चिम्लिएर निर्देशन गरे बमोजिमको अभ्यास गर्दा नै थाहा भयो यो त मेरो बसको कुरा हैन | ओ हो ! के गरि दश दिन कटाउने होला , आधा घण्टा त टिक्न मुश्किल छ, भन्ने लाग्यो | तर इज्जतको सवाल छ, ध्यान गर्न जान्छु भनि घरपरिवारमा हल्ला गरि हिंडेको छ आफैले | अनि फलानो त ध्यान गर्न नसकेर भाग्यो रे भन्ने हल्ला चल्यो भने कसरी मुख देखाउने शुभचिंतकका अगाडि | यति सम्झेर जेसुकै होस, बस्छु यतै भनेर मन बुझाए अनि मेरो भित्री हल्ला र आवाज संग नजिकिदै गएँ |

मेरी जहानले घाममा नातिनीलाई तेल लगाएर सुताउनु पर्यो भनेर के लागेकी थिइन, छिमेकमा हापुरे काकाको घरमा रडाको र कोलाहल शुरु भयो सधैजसो | हुन त रातदिन यस्तै हो त्यो घरमा | एउटा न एउटा कुरामा कहिले बाउ छोरा त कहिले आमा-छोरा बीच भनाभन भएर झगडा परिरहन्छ | आज छोरा ह्यारी र आमा हिरादेवीको पालो छ हल्लाखल्ला गरेर रडाको मच्चाउने |

छोरो ह्यारी अहिले उमेरले २८ बर्षको भैसक्यो तर के गर्नु , बज्जे हुन सम्मकै हरामी, हुण्डरी र हल्लुँडे छ | आज त झन् घरका हाँडाचिन्डा फाल्दै कोकोलो मच्चाउदै गरेको दृश्य देखियो | त्यसपछि त मोराले एउटा बडेमानको लौरो लिएर आमा चाहिं लाई हान्दै पिट्दै गरेको देखेपछि, लौ बित्यास पर्यो भनी हतारहतार म पनि उतै दौडिए | वरपरका छिमेकीहरुमध्ये हिरन्यदेव, होसप्रसाद, हिरामणि र हरेराम काका पनि हुर्रिदै झगडा मिलाउन आइपुगे | एकैछिनमा एकहुल मान्छे जम्मा भएर छुट्टयाउन त छुट्टयाए आमा छोरालाई तर आमा चाहिं कराउन छाडिनन् | जन्मदिने आमालाई हमला गरेर साराका अगाडि हुर्मत लिने तलाईं पख भाते भन्दै काकी त हवाँ हवाँ रुन पो थालिन |

“जे गर्नु हुक्का, गाँजा र रक्सीले गर्यो बाबु यो पातकीलाई, यो चिज नबनेको भए यो संसारमा कति शान्ति हुन्थ्यो होला, कम्तिमा सुबिस्ताले बाँच्न त पाउने थिए म जस्ता आमाले”, भन्दै यता हिरादेवी काकी डाँको छोड्न थालिन | उता छोरो ह्यारी ह्वार्लांग परेको हाफ पाइट र हरियो रंगको लामोमा-लामो टिसर्ट भिरेर ह्विस्कीको ह्वास्स गन्ध छाड्दै ह्वात्त मूलढोका धकेल्दै घरबाट बाहिरियो | त्यो देखि, ए पख भाइ ! मेरा दुई-चार कुरा सुन् अनि जालास् भनेर मैले ह्यारीलाई रोंके र सम्झाउने चेष्टा गरें | उसकै हित होस् भनेर मैले दिएका हितोपदेशले उस्ले कुनै प्रतिउत्तर दिएन बरू एकैछिनमा घोडा हिनहिनाएझैं गरि उ त हेटौंडा बजारतिर हानियो |

नशाले मान्छेलाई हुनसम्मकै हरामी, हान्डहुण्डे र हुल्लडबाज बनाउने रैछ | नशा सेवनपछि हरामीहरूले घरपरिवारलाई हायलकायल पार्ने, हदैसम्मको दु:ख र पीडा दिने गर्छन भन्ने कुरो जगजाहेर नै छ | हुँदोखाँदो अवस्थाको घरपरिवारलाई नशाले हिम्मतदारबाट हुतीहारा बनाउने रैछ भन्ने ज्वलन्त उदाहरण यही घरको हल्लाले बुझ्न सकिन्छ |

करिव २२-२३ बर्षको उमेरतिर ह्यारीले म संग होटेल व्यवसाय चलाउने स्किम छ, त्यसैले घरबाट मलाई ८-१० लाख पैसा व्यवस्था गरिदिनुस भनेछ | तर हापुरे काकाले चाहिं मैले हुनसम्मको दु:ख हण्डर खाएर कमाको पैसो यसले हुरेलधुरेल गर्ने भो, यो हुँदो न खाँदोको होटेलको ब्यापारमा हुत्याउने भो भनेछन् | यो होस्ल्यांगेले गरि खाँदैन हन्ड्रेड पर्सेन्ट ! म दिन्न होटेल खोल्न | बरू देश बाहिर जा, त्यता जाने हो भने बरू म खर्च गरि दिन्छु भनेछन् काकाले | लौ त भनी यूरोपको हंगेरी देखि अमेरिकाको होनोलुलुसम्म पठाइदिन्छु भन्ने एउटा झल्ला दलालसँग सल्लाह गरि त्यसको नक्कली हल्लाको पछि लाग्दा हापुरे काकाको लाखौँ पैसा पनि रित्तिएछ अनि छोरा ह्यारीको होसहवास पनि सिद्धिएछ | स्वदेशमै केही गर्छु भन्नेलाई अवसर नदिंदा विदेश लान्छु भन्ने ठगले काकाको पैसो खाएको कुरो एक कान दुई कान हल्ला भएछ | अनि त्यो कुरा मैले पनि थाहा पाएँ र यहाँ तपाइँहरूसँग हल्ला गर्न भ्याएँ |

०००