नेपाली हास्यव्यङ्ग्य अनलाइन पत्रिका

गाेपालराज पन्त :

(झ्वबहालको एक साना गल्लीमा एक युवक र उसको सँगमा एउटी युवती एउटा घरको मूलमा देखा पर्दछन् ।)

विमल- (ढोका घच्घच्याउँदै उच्च स्वरमा) घरपट्टीबा ! ओ घरपट्टीचा ! घरपट्टीबा !!! (एकछिनपछि घरपट्टीले झ्यालबाट हेर्दछ)
घरपट्टी- (भुतभुताउँदै) बेला-न-कुवेला बजीनेला, किन ?
विमल- ढोका खोल्नोहोस्न यही बसिराख्ने ?
घरपट्टी- आउनुपर्छ त वेलामा । तपाई सधै आधा आधा रातमा आउनुहुन्छ त के ढोका उदाङ्गै छाड्ने ? चोरले लट्टीपट्टी पार्यो भने कसले तिर्ने ?
विमल- लौन लौ, छिटो गर्नोस्, जाडोले मर्न ऑटियो ।

कपिला- मेरो त मुटु नै जम्छ कि जस्तो भैसक्यो कस्तो जाडो । (घरपट्टीले ढोका खोल्छ .)

घरपट्टी- हेर्नोस् काजी, तपाईं चाहे रिसाउनोस्, चाहे खुसाउनोस् । यस्तो अवेला अवेला आउने हो भने ….।
विमल- (कुरा काट्तै) अन्तै डेरा खोज् भन्नुभएको होला हैन ? तपाई बाबुजस्तो मानिस भएर पो, नत्र यस्तो वुडवुड गन्हाउने गल्लीमा को वस्थ्यो ? कस्ता कस्ता बंगलाहरु छन् यस शहरमा !
घरपट्टी- भो, भो । धाक नलाउनुस्… वाघले नचिनेको वन, वनले नचिनेको बाघ हैन (आश्चर्य मानेर आँखा फुकाउँदै) यो अर्को को नि ?
विमल- (गमक्क परेर) को होला ? भन्नोस् ।
घरपट्टी- (ठस्केर) हामीले चिनेको छैनौं, जो सुकै होस् यो आधा रातमा, म नचिनेको आइमाईलाई घरभित्र पस्न दिन्नँ ।

विमल- ल, ल, ल । के मेरी श्रीमती । कुरा गर्नुभएको यस्तो ! यिनी त…. ।
घरपट्टी- तपाईकी श्रीमती भए हिजो अस्ती नै आउथिन्, नभए दिउँसो आउँदीहुन्, यो आधा रातमा किन ?
विमल- (आश्चर्यमा) ए बाबा ! तपाई त गजवको मानिस हुनुहुँदो रहेछ । अव आजै माइतीबाट आइन् म के गर्ने ?
घरपट्टी- डेरा लिन आउँदा बाहिं ‘अविवाहित छु कुमार केटो हुँ भन्नुहुन्थ्यो । अहिले श्रीमती कहाँबाट आइन् ?

विमल- हरे ! त्यस बेलामा त हो त नि । अब आजै विवाह भएपछि आजै आउन परेन ? के कुरा गर्नु हुन्छ घरपट्टीबा, तपाईं पनि ।
घरपट्टी-
आजै माइतीबाट, आजै विवाह, त्यो पनि आधा रातमा ! हेर्नोस् काजी, हामीहरु भनेका खानदानी मानिस हौं, यस्तो बदमाशी हाम्रो घरमा हुन सक्तैन बुझ्‌नुभो ?
कपिला-
ओ… हो..! कस्तो बेसोगती मानिस रहेछ, यो बूढो, के बोलेको होला त्यस्तो ? हिंड डार्लिङ कुनै होटलमा जाऊँ बरु ।
विमल- के, केटाकेटी कुरा गछ्‌यौं कपिला, तिमी पनि। आफ्नो डेरामा छाडेर को होटलमा जान्छ ? होटेलमा पनि त पैसा तिर्नै पर्छ, यहाँ महीनैपिच्छे तिर्दैछु ।
घरपट्टी- (झोकिन्छ) मेरो घरलाई होटेलसँग दाँज्छौ ? होटेल र घर एउटै हो ? होटेल त पाटी हो पाटी, पैसा तिर्नुपर्ने धर्मशाला । जो जहाँबाट जति बेला आए पनि खुल्ला राख्ने यो त घर हो, घरमा व्यवहार हुन्छ, होटेलमा व्यपार, बुझ्यौ ?

विमल- तपाईंले पनि त व्यापारै गर्नुभएको छ नि, के म फोकटमा बसेको छु र तपाईंकहाँ ?
कपिला- लौन म त जाडोले कठांग्रिसकें जाऔं न भित्र । कति गन्धन गरिराख्या ?
विमल- पखन बूढाको चित्त बुझाइदिऊँ ।
घरपट्टा- के चित बुभाइदिऊ भन्नुहुन्छ म त मरेकाटे पनि यो नचिनेको आइमाईलाई घरभित्र हुल्दिनँ ।
विमल- तपाईंले नचिन्दैमा म आफ्नो स्वास्नीलाई आफ्नो डेरामा नलैजाऊँ ? के मैले विवाह गर्नु अगाडि नै तपाईंलाई दुलही चिनाउनुपर्ने हो ?
घरपट्टी- साँच्चीको विहेबारी हो भने सबैलाई चिनाउनुपर्छ-तपाईंलाई थाहा छैन भोज, भतेर, जन्ती, वाजा, कन्यादान दुलही अन्माउनु, भित्र्याउनु, सब चिनापर्चीको लागि बनाइएको नियम हो भन्ने कुरा ।

कपिला- (झर्केको स्वरमा) तपाईंले बयान गरेको विवाह सिमसिमे राजाको पालाको हो, बुझ्नु भो ? आजकल यस्तो विवाहलाई फजूल खर्ची विवाह, पुरानो विवाह भन्दछन् ।
घरपट्टी- नयाँ दुलहीले यसरी शरम छाडी बोलेको हामीले सुनेका छैनौं – नानी !
कपिला- तपाईंसँग मैले शरम मान्नुपर्ने के छ ? न तपाईं मेरो ससुरा, न जेठाजु, घरपट्टीसँग लाज मान्नुपर्ने मैले आजै सुने ।
घरपट्टी- (अलि झन्केर) त्यसो भए तिमी इज्जतदार असल स्वास्नी मानिस हैनरहिछौ ।
कपिला- के रे (ककेर) मुख सम्हालेर बोल्नोस् । मलाई कुन कुरामा कमसल देख्नुभो ? भन्नोस् त । मुखै च्यातिदिनु भन्या’ जस्तो ।

विमल- (अधिकारको स्वरमा) तिमी नबोलन, कपिला । बूढा मानिस, यिनी यस्तै छन्… आधुनिक समाजमा भिज्नै सकेका छैनन् ।
कपिला- के भनेको त त्यस्तो ? एउटा थोत्रो घरको मालिक हुँदैमा अर्कालाई मनपरी भन्न पाइन्छ त ?
घरपट्टी- मैले केही मनपरी भनेको छैन… जस्तो देखें, त्यस्तै भनें । बरु मनपरी त तिमीहरू गरिरहेछौ ? लौ जाओ, मैले त थुनें ढोका… ।
विमल- (एक साथ ढोकाको खापा लगाउँछ)
घरपट्टी- हैन मेरो कुरा सुत्नोस्न घरपट्टीवा, तपाईं कुरै नबुझी बम्किनुहुन्छ ।
विमल- (ढोका अलिकति उघारेर) मैले बुझिसकेको छु । अच पनि बुझ्न बाँकी छ र ?
हैन तपाईंले बुझ्नुभएकै छैन, पहिले मेरो कुरा सुन्नोस् । यी केटीसँग मेरो पहिलेदेखि नै लभ थियो । खालि विवाह मात्र हुनसकेको थिएन, त्यसको पनि कारण छ- यिनका पिता परलोक भैदिए, एक वर्षसम्म शुभकार्य गर्नुभएन । अस्ति वरखी फुक्यो, आज गुह्येश्वरीको मन्दिरमा दुवैले फूलको माला लाएर विवाह गर्यो…। एक दुई जनाको भोज पनि गर्यो, तपाईंलाई निम्तो दिने विचार पनि थियो, हतारोमा भ्याइएन । यताउता गर्दा यसै अवेला भयो । आउँदै छौं । कहीं बसेका छैनौं। हाम्रो कुरा यत्ति नै हो यिनी पनि खराव हैनन्, म पनि हैन ।

घरपट्टी- यो मलाई फासलाङ-फुसलुङ पार्ने कुरा नगर्नोस् काजी ! तपाईंले जति लामो कथा हाले पनि म पत्याउन्नँ । अनि आजकलका ठिटाठिटीलाई म विश्वास गर्न सक्तिनँ, किनभने न यिनी भागेर आएकी हुन् कि, न
कसैको ज्यानै मारी लुक्न आएकी हुन् । कसरी थाहा पाउने ? बरू भोलि दश बजे ल्याउनोस् । पंच भला‌द्मीले जसो ठहऱ्याउलान्, त्यसैबेला विचार गरुँला ।
कपिला- बिहे गर्ने हामी, विचार गर्ने तपाईं। अलच्छिनी मानिस ।
विमल- तिमी चूप लागन ।
कपिला- के भनेर चूप लाग्छु म ?
विमल- (घरपट्टीसँग) त्यसो भए आज राती हामी कहाँ बस्ने लौ ? तपाईं नै विचार गर्नोस् ।
घरपट्टी- जहाँ जहाँ वस्नुपर्छ वस्नोस्, तपाईं मात्र बस्ने हो भने ढोका खुला छ ।
विमल- (रन्किन्छ) कस्तो पापी बूढो रहेछ यो ! यस्तो सफासँग कुरा बुझाउँदा पनि जस्ताको तस्तै । आफूले पैसा तिरेको डेरामा बस्न पनि केको खसखस ? लौ त, कसरी ढोका थुन्छ, झन् राम्रो मुखले भन्दा त-तेरो मात्र छ घर ? भोलिदेखि अन्तै सरौंला, कसरी रोक्छस्, लौ रोक् ।

घरपट्टी- (आवेशमा) के गर्छौं त तिमीले के गछौ ? तिम्रो बाबुको घर हो यो ? म आफ्नो घरको ढोका लाउँछु लाउँछु ।
विमल- (क्रोधावेशमा घरपट्टीलाई घचेट्दै) लौ ला ढोका । लौ ला… ।
घरपट्टी- ऐया बाबा ! माओ !! लौन ए ! गुण्डाले मार्यो । बचाओ ! बचाओ ! (एकछिनमा दुई चार जना मानिस
जम्मा हुन्छन्) पहिलो मानिस-ए के भो, हैं ?

दोस्रो मानिस- साइला दाइ के भो ? के भो ?
घरपट्टी- (आत्तिएर) यही हो, यही काजीले ।
तेस्रो मानिस के भो काजी, के गर्नु भो तपाईंले ?
घरपट्टी- मेरो घाँटी थिच्न आएको यसले बुझ्नुभो घाँटी ! कहाँ-कहाँबाट नचिनेको यो आइमाईलाई मेरो घरमा पस्न दिइनँ भनेर झगडा गर्छ, के हाम्रो इज्जत छैन ? यही जस्तो हो हामी ।
विमल- कस्तो ‘कहाँ-कहाँकी आइमाई’ भन्नुहुन्छ, मैले यिनलाई मेरी श्रमिती भनिनँ ?

घरपट्टी- तिमीले श्रीमती भनेर हुन्छ, अर्काकी छोरीलाई !
विमल- तिमी नै भनन आफ्नी छोरीलाई, श्रीमती भनेको अर्काकी छोरीबेटी नभए कसको हुन्छ ?
पहिलो मानिस- हैन, वास्तविक कुरा के हो ?
विमल- वास्तविक कुरा केही पनि हैन, यिनको नाम कपिला एम.ए., आज यिनको र मेरो गुह्येश्वरीमा लभ म्यारेज भएको, बूढाले अर्कै कल्पना गरेर डेरामा पस्नसम्म दिंदैन । एक घण्टा भैसक्यो, यत्तिकै झगडा छ । के यो पनि सभ्यता हो ?

दोस्रो मानिस-तपाईंकी श्रीमती भनेर उसले कसरी थाहा पाउने ?
कपिला- घाँटीमा साइनबोर्ड झुण्ड्याउनु पर्छ ?
विमल- यी रूढी-वादीहरूलाई शायद त्यस्तै गरे विश्वास पर्दो… ।
कपिला- हो ! (रिसमा) डार्लिङ, इट्‌स ए ग्रेट इन्सल्ट, म सहनै सक्तिनँ, सहनै सक्तिनँ ।
घरपट्टी- चाहे सहू, चाहे नसहू ।
कपिला- यू सट अप… तपाईं बाेल्नु पर्दैन ।
घरपट्टी- (सवलाई संकेत गर्दै) लौ देख्नुभो तपाईंहरूले नयाँ दुलहीले यसरी चड्ङ्केर, कड्केर, पड्केर बोलेको सुन्नुभएको छ ?

तेस्रो गानिस- भोलि भित्र्याउनोस् दुलहीलाई । आज भित्र्याए पनि उही हो, भोलि भित्र्याए पनि त्यही ।
विमल- आहा ! हा !! हा !! खूब न्याय गर्नुहुन्छ तपाईंहरू पनि । खूब विवेक राख्नुहुन्छ हैन ? आज रातभर हामी पेटीका चीसो खाने हैन ? तपाईंहरूको गिदी पनि क्या हो ?
पहिलो- मानिस- हेर्नोस् मिष्टर, हामीलाई दोष नदिनोस् । घरपट्टी साइला दाइको भनाइ ठीक छ । राम्रोसँग छ । नबीन नगरी नचिनेको आइमाईलाई कसैले पनि आफ्नो घरमा हुल्दैनन् ।
विमल- यसले जिन्दगीभर नचिन्ला रे, के म जिन्दगीभर राँडो भएर बसूँ ?
तेस्रो मानिस- हाम्रो मतलब त्यो हैन ।
विमल- अनि तपाईंको मतलव के त ?
कपिला- (बीचैमा कुरा काटेर) विमल । म गएँ । यस टोलमा असभ्य मानिस छन् भन्ने मलाई थाहा थिएन ।
(कपिला फन्केर हिंडिदिन्छे)
विमल- (हतारिदै) कपिला ! कहाँ जान्छ्यौ कपिला ? सुन त । नजिकै भएपछि) के गरेको यस्तो तिमीले ?
कपिला- मैले तिमीसँग विवाह गरेर ठूलो भूल गरें ।
विमल- किन त्यस्तो भन्छ्‌यौ कपिला, यसमा मेरो के दोष छ भन त ?
कपिला- दोष मेरै हो। एउटा घरसम्म नभएको मानिससँग विवाह गरें । मेरो जीवनमा यस्तो बेइज्जती त कहिल्यै भएन, कहिल्यै ।
विमल- तिमीलाई थाहै छ । म गरीव छु । गरिवीले कसरी घर बनाउन सक्छ ? डेराको बहाल तिर्न त प्रलय भैसक्यो ।

विमल- त्यसै भएर म बेइज्जतीको पात्र बन्न पुगें ।
कपिला- कपिला ! तिमीलाई के भो ? मलाई केही पनि भएको छैन । यो विवाह मलाई मजूर छैन ।
विमल- ओह ! तिमीलाई थाहा छ, अहिल्यै भरखर हामीले भगवती गुह्येश्वरीको मन्दिरमा आजीवन सँगै रहने प्रण गरेका थियौं ।
कपिला- त्यो मलाई थाहा छ । तर सम्झ, भगवतीले यो विवाह मञ्जूर गरिनन् ।
विमल- कपिला ! यति कठोर नवन । मैले तिमीलाई आफ्नै भैसकेको छ । ठानेको छु । फेरि हाम्रो विवाह सबैलाई थाहा पनि
कपिला- कसले थाहा पाएको छ- पशुपतिका बाँदरहरूले कि गुह्येश्वरीले ? यदि सबैलाई थाहा हुँदो हो त म तिमीलाई यति जवाफ पनि दिन सक्तिनथें ।
विमल- तर तिमीलाई त थाहा छ ?
कपिला- कैले त्यो बिर्सि पनि सकें ।
विमल- के, तिमी मलाई साँच्ची नै छाड्छ्यौ ?
कपिला- त्यस्तै सम्झ । हेर ! उज्यालो पनि भयो अब म आफ्नो घर जान्छु ।

विमल- (गम्भीर भएर) जानुभन्दा अघि त्यो तिम्रो मसिनो औलामा झल्किएको मेरो परिश्रमको प्रेमको चिनो औंठी कृपा गरी फर्काइदेउ, म पनि आफ्नो मूर्खतालाई पुनः दोहोऱ्याउन्नं ।

समाप्त

०००
कर्के आँखा (२०२६)