नेपाली हास्यव्यङ्ग्य अनलाइन पत्रिका

‘जय नेपाल’ हजुर ।
काखीमा लौरो थन्क्याउँदै सलक्क परेको एउटा पुलिसले तनक्क तन्केर सलाम गर्दैगर्दा पहिला त मेरो होसहवासै उड्यो । सधैँ पुलिसका अगाडि पर्‍यो कि टाउकामा लाठी र लौरो बज्रने म मान्छेलाई यसले आज के भएर काखीमा लौरो थन्क्याएर जय नेपाल ठोक्यो ! भन्दै रनभुल्लमा परेँ । फेरि अर्कातिर ‘जय नेपाल’ मा पटक्कै वास्ता र विश्वास नभएको होनहारको कट्टर राष्ट्रवादी म मान्छेलाई यसले कसरी केका आधारमा ‘जय नेपाल’ भन्यो भनेर म अर्को रनभुल्लमा परेँ । कतै यसले मलाई जिस्क्याएको त हैन भत्रे शङ्का पनि मनमनै उब्ज्यो । पार्टीले नै मेरो परीक्षणका लागि छद्म भेषमा कोही जासुस खटाएको हुन सक्ने कुरामा पनि म त्यत्तिकै सशङ्कित भएँ ।

मैले हात नउठाउन्जेल उसले जय नेपालका लागि अर्पेको आफ्नो हात तल झार्ने छाँटकाँटै देखाएन । न थन्क्याएको लौरो झिक्छ, न जिउ लुलो पार्छ । निकै अप्ठ्यारोमा परेँ म । ‘जय नेपाल’ भनौँ रगतछापमा विश्वास गर्ने आफूलाई पटक्कै चित्त नबुझ्ने कुरो, नभनौँ उसको अभिवादनको मात्र होइन आफ्नो इज्जतका लागि उसले अर्पेको सम्मान पनि स्वीकार गर्न नसकेको आरोप खेप्नु पर्ने । फेरि अर्कातिर जय नेपाल भन्दा आफ्ना पार्टीका मान्छेले थाहा पाए भने तिनका आँखाको तारो हुनुपर्ने । शङ्काको घेरामा बाँधिनु पर्ने । एकाएक नचिताएको अनौठो सकसमा परेँ म ।

यताउति आँखा घुमाएँ । दायाँ बायाँ कसैलाई देखिन । अनि नेपालको जय होस् भत्रे कुरा मन नपर्दानपर्दै पनि अनायास मेरा मुखबाट फुत्त फुत्किहाल्यो- ‘जय नेपाल’ ।

उसले उठाए जस्तै गरी मैले पनि जानी नजानी पत्तै नपाई पाँच औँलासहितको हत्केलो निधारछेउ पुर्‍याएर सर्लक्क तेस्र्याइसकिछु । कहाँको मुड्की कहाँको लबटो ! म झसङ्ग भएँ । अब पछुताएर केही हुनेवाला थिएन । सच्चिने ठाउँ पनि कतै बाँकी रहेन । आफैँले आफैँलाई चित्त बुझाउनेतिर लागेँ । होसमा गरे पनि बेहोसमा गरे पनि काम त ठिकै गरेँ भत्रे पनि लाग्यो । जे होस् नहुनु भइसक्यो । पछुताएर पनि के गर्ने ? चित्त बुझाएँ । कमसेकम एक्कासि आइलागेको यो अनौठो सङ्कटबाट त उन्मुक्ति पाएँ । यत्तिले पनि एकछिन गर्वको महसुस गरायो । सन्तोषको सास फेरेँ । जीवनमा पहिलोपटक निकै ठूलो सफलताको महसुस गरेँ । निकै ठूलो विजयको अनुभूति गरेँ ।

‘घुक्’ ‘घुक्, घुक् ।’
‘घुक्’ ‘घुक्, घुक् ।’

कसो टोक्न भ्याएन बजियाले । जुठै हाल्न आँटिसकेको थियो, धत्र बचियो । धन्यवाद छ है भाइ तपाईंलाई । म मेरा पछिपछि लागेका युवाहरू मध्ये एउटालाई यसरी नै धन्यवाद दिइरहेको थिएँ । हुन पनि त्यस केटाले मतिर त्यसरी भुक्तै आइलागेको कुकुरलाई हत्त न पत्त सांसद््ज्यू भनेर मेरो परिचय नदिएको भए त्यसले मलाई पक्कै टोक्थ्यो । रक्ताम्मे पाथ्र्यो । छोड्दैनथ्यो । तर कुकुर भनेर के गर्नू ? त्यो पनि निकै समझदार रहेछ । त्यस केटाको एक वचनमै त्यसले मलाई सांसद् भनेर चिन्यो । मेरो हैसियत थाहा पायो र मसँग केही पाउने आसले मेरा मुखतिर हेरेर पुच्छर हल्लाउन थाल्यो । जसले जे भन्यो त्यसलाई त्यही पुर्‍याइदिने मेरो हैसियत यस कुकुरले पनि बुझेकोमा मेरा नाकले एकाएक भदौरे घिरौँलाको ठाउँ ओगट्यो ।

मैले नचिनेको त्यो केटोसहितका अन्य युवाहरू निकैबेरदेखि मेरा पछिपछि लागिरहेथे । मैले ठिक बेठिक जे बोलिरहे पनि मेरा कुरामा सही थापिरहेथे । हो, हो, हो । हजुरले भनेका कुरा ठिक । हो, त्यो त त्यस्तै हो । ठिक पार्नुपर्ने त्यसलाई । मैले त अस्ति नै भनेको थिएँ नि कसैले मानेनन् । यस्तै बातचित र गरमागरम बहस भइरहेथ्यो । मेरा कुरा काट्ने कोही देखिएका थिएनन् । बरू उल्टै भन्थे- हजुर भन्नुस् मात्रै न, हामी ठिक पारिहाल्छौँ नि त्यसलाई । के को चिन्ता लिनुहुन्छ । भौतिक अभौतिक जे भने पनि तामेल गर्छौँ । जसरी भन्यो त्यसरी नै तामेल गर्छौँ । यसो इशारा मात्र गरे पुग्छ । छुच्चो बनेर मुखै खोल्न पनि पर्दैन । यसो सामान्य सङ्केत मात्र गरे पनि हामी त्यसै बुझ्छौँ हजुरका कुरा । म दङ परिरहेथेँ उनीहरूका कुरा सुनेर । यस्ता दिन पनि आउँदा रहेछन् । जे भन्यो त्यही पुग्ने । जसो भन्यो त्यही हुने । चारैतिर आफ्नै आफ्ना । औँलो ठड्याउने हिम्मत कसैको नहुने । क्या मज्जाका दिन ।

त्यता नजाऊँ हजुर, नजाऊँ । जाँदै नजाऊँ । पछिपछि लाग्दै गरेको एउटा केटाले अगाडि बढ्दै गरेको मलाई च्याप्प पाखुरामा समातेर रोक्यो । किन ? मैले पनि रवाफिलो पाराले सोधेँ । ऊ मलाई सम्झाउँदै थियो- हजुर त्यतातिर आसेहरूको भीड छ । कोही धान माग्छन् कोही संविधान । कोही नुन माग्छन् कोही कानुन । कोही आहतका कुरा गर्छन् कोही राहतका । कोही क्षतिपूर्तिका माग तेर्स्याउँछन् त कोही निष्पक्ष छानबिनको माग । कोही सत्य निरूपण होस् भन्छन् कोही अपराधीलाई कारवाही गर् । कोही वेपत्तालाई पत्ता लाइदे भन्छन् कोही भएकालाई ठेगान लाइदे भन्छन् । कोही तातो न छारो रोजगारीका कुरा झिक्छन् कोही निकालाका । कसका मात्र कुरा सुन्नु ? कति मात्र सुन्नुँ ? सुन्दा सुन्दा दुइटै कान प्वाल परिसक्यो । सबै हामीले नै जिम्मा लिए जस्तो ।

हैन, हैन हजुर त्यतातिर पनि नजाऊँ । त्यतातिर गएपछि देखेको नदेख्यै गर्नुपर्छ । त्यसो गर्नुभन्दा जाँदै नजानु वेश । के छ त्यतातिर ? मैले जात्र चाहेँ । जमातभित्रको एउटा अगुवा युवा भन्दै थियो- त्यतातिर सेता लुगा लगाएर विरामी झुक्क्याउने हरूको भीड छ । रोगको व्यापार गर्नेहरूको चकचकी छ । त्योभन्दा अझ अगाडि जाने हो भने अक्षर व्यापारीहरूको चर्तिकला हेर्नुपर्छ । अक्षर व्यापारी भनेका के किताब पसले ? मैले फेरि जिज्ञासा राखेँ । हैन, हैन त्यसो होइन । त्यतातिर त स्कुल कलेज खोलेर विद्यार्थीका अभिभावकलाई जीउँदै तावामा फ्राइ गर्नेहरूको व्यापार छ । मेरो जिज्ञासा ऊ यसरी पूरा गर्दै थियो ।

कतै जान नहुने हो भने जाने कता त ? म उकुसमुकुसमा परेँ । ऊ भन्दै थियो- कतै पनि नजाने । हजुरलाई के नपुग्दो छ र ? जानै परे सक्कली रूपमा होइन, नचित्रे रूपमा जाने । कतै केही नदेख्नुपर्ने कुरा देखियो भने आफूलाई फाइदा पुग्ने जस्तो लागे चासो राख्नै पर्‍यो, होइन भने देखेको नदेख्यै गर्ने । अनौठो मात्रै पर्दैन । हजुरले मात्र होइन, सबैले गर्ने त्यही नै हो । चलिआएको कुरा झ्वाट्टै तोड्न कहाँ हुन्छ र ? चलिआएको कुरा तोड्नेतिर लाग्ने हो भने यो क्रान्तिकारी भएछ, अग्रगामी भएछ आदि भन्दै छोइछिटो गर्न थाल्छन् । समय विचारेर काम गर्नुपर्छ हजुर । त्यसैले अहिले हतार नगरौँ हजुर त्यतातिर जान । चार पाँच वर्षपछि चुनाउ भएछ भने भोट बढाबढमा भाग लिन फेरि जानैपर्छ । त्यतिखेरै जाउँला नि । अहिले केको हतार हजुर ? नजाऊँ त्यतातिर ।

म कुम नचाई नचाई, खुट्टा उचाली उचाली जोसिएर भाषण ठोकिरहेथेँ । बेलाबेलामा तालीको गड्गडाहट सुनिन्थ्यो । म रातो पिरो मुख बनाएर अझै जोसिइरहेथेँ । अहिले नै सबका सब ठिक पार्छु जस्तो लागिरहेथ्यो । तेरा कुरा बेठिक भत्रे कोही भेटिएनन् त्यहाँ पनि । अरूले घोडा चढेको निकै अघिदेखि देखिरहेकाले तिनलाई देखाउनकै लागि पनि म धुरी चढेर कुर्लन थालेँ । मान्छेका भीड पनि कति हो कति ? ललाइफकाइ गरेर बलजफ्ती गाउँघरबाट उठाएर ल्याएका जस्ता । गाउँ गाउँ पसेर धम्क्याएर लखेटेर ल्याएका जस्ता । जान आउनका लागि गाडी पनि आफैँले खोजिदिएर ल्याए जस्ता । म आफैँ विश्वास गर्न सकिरहेको थिइन, त्यत्रो अचम्मको भीड । कहाँबाट उर्ल्यो त्यत्रो मानवसागर । म बुर्लुक्क् बुर्लुक् उफ्रेँ । खुट्टाले सर्लक्क भुइँ छाड्यो ।

जिन्दावाद जिन्दावाद । हाम्रो नेता जिन्दावाद- जिन्दावाद जिन्दावाद ।

स्वतःस्फूर्त रूपमा रङबेरङका नारा घन्कन थाले । सुरक्षाको कुनै खतरा देखिन । नागरिक सुरक्षामा छम्छमी नाचेको महसुस गरेँ । तिनैसँग रङ्गिएर शहर बजार गाउँ घर चारैतिर घुमेँ । सबैतिर विकासै विकास देखेँ । अभाव काहीँ कतै केही देखिन । न कोही गरिब देखेँ, न कोही सुकुम्बासी नै । गुनासो काहीँ कतै केही भेटिन । गर्नुपर्ने काम पनि बाँकी केही नै रहेनछ । अनि कसको गुनासो आउनु । ढुक्कसँग सन्तोषको सास फेरेँ । नारा यथावत् घन्किरहेथ्यो ।

जिन्दावाद जिन्दावाद । हाम्रो नेता जिन्दावाद- जिन्दावाद जिन्दावाद ।

मादल आफ्नै सुरमा घन्किरहेथ्यो । क्यासेटका चक्का घन्केझैँ नरोकिईकन नयाँ नयाँ गाना घन्काइरहेथे वरिपरि झुम्मिएका युवा जमात । मलाई नपुग्दो केही थिएन । आँसु चुहाउनेसँग आँसु चुहाइदिन्थेँ, हाँसो मिसाउनेसँग हाँसो । कुनै बेला कोही गम्भीर देखिए म पनि उही जस्तो गम्भीर बनिदिन्थेँ । मसँग मागेका कुरा कसैले केही नपाएको भत्रे छँदै थिएन । मागेका कुरा मुखबाट खस्नै नपाई सबैले पाएका थिए । कल्पवृक्ष बनेको थिएँ म त्यतिखेर । मादल र गीत घन्किँदै जान थालेपछि वरिपरि झुम्मिने झुण्ड नाच्न थाले । छमछम नाचेर मैले पनि तिनलाई साथ दिएँ । नाच्नैका लागि भनेर जोडतोडका साथ एउटा सुमधुर गीत पनि एकनासले घन्किरहेथ्यो-

चार पाँच वर्ष चल्छ हजुर यसै गरी गरी
के को दुःख गर्नु हजुर ? अघि सरी सरी ।।
के बोलेको हिजो अस्ति पर्सि बिर्सिहाल्छन्
लाप्पलिप्प चिप्लो घसे भोट फेरि फाल्छन् ।।

खान लाउन खर्च हुने बाहेक अरू समय म फुर्सदै फुर्सदमा रमिरहेथेँ । अब मलाई आफ्नो माटोभित्रको सबै रहर पूरा भइसकेको थियो । नमच्चाउनु पर्ने वितण्डा मच्चाइसकेको थिएँ । सुत्ने खानेदेखि हिँड्ने डुल्नेसम्मका सबै कुरामा अब कुनै सोख बाँकी थिएन । न स्वास्नी, न छोराछोरी, न अरू कोही आफन्तकै कुनै फर्माइस पूरा गर्न बाँकी थियो । केही थिएन । म हरतरहबाट सन्तुष्ट थिएँ ।

सार्वजनिक रूपमा मुखले प्वाक्क भत्र नसके पनि यस माटोका प्रत्येक बस्तीका बासिन्दासँग पनि अघाइसकेको थिएँ म । विदेशी भूमि अब मेरो आँखाको तारो बत्र थालेको थियो । जतिसक्दो छिटो विदेशी स्वाद चाख्न लालायित थिएँ म । त्यसका लागि मेरो जिब्रो र पाइला एकसाथ सग्सगाउन थालिसकेका थिए । छट्पटाउन थालिसकेका थिए । पछिपछि लाग्ने सोझासिधा अरू भीडलाई यस कुराको सुइँकोसम्म थिएन । यस्ता कुरामा म निकै चनाखो भइसकेको थिएँ । धेरैले धेरै कुरा सिकाइसकेका थिए मलाई । कतिपय कुरा मैले यताउति गर्दागर्दै आपैmँले पनि सिकिसकेको थिएँ । यस्तै सिकाइका कारण मेरा बगलीमा पासपोर्ट मात्रै पाँच पाँचवटा थिए । म अरूका अगाडि देखिनमा मात्र सेतो थिएँ, कारोबार औँसीको रात जस्तो कालो । तर एउटा कुरा भने अचम्मै भो । जतिसुकै कालो कारोबार गरे पनि अरूका अगाडि यी सबै कञ्चनजङ्घाका हिउँझैँ कञ्चन र सफेद देखिन्थे । यी र यस्तै अरू कारोबारबाट दुई चारवटा देश सयर गर्न घर खेत बेच्नुपर्ने वा तलब भत्ताबाटै रकम खर्चिनु पर्ने झन्झटबाट पनि मैले आफूलाई मुक्ति दिलाइसकेको थिएँ । एक दिन के सुर चढ्यो म एकाएक विदेश घुइँकिने टुङ्गोमा पुगेँ । सांसद्ले फोन गरेपछि कस्ता कस्ता कुरा आइपुग्छन् जाबो टिकट भत्रे लाग्यो । नभन्दै एक कल फोनका भरमा सपरिवार विदेश उड्ने जहाजी टिकट हुर्हुराउँदै मेरा हातमा आइपुग्यो ।

गाडी उसैले पठाइदियो एयरपोर्टसम्म जान । गाडीबाट सर्लक्क के ओर्लेको मात्र थिएँ दुईचार जना पुलिसले काखीमा लौरो तेर्स्याएर फेरि उसैगरी एकसाथ जय नेपाल ठोके । बुट ठोकाइले सडकको पिच समेत झण्डै नभासिएको । सांसद् जस्तो मान्छे के सानु स्वरमा बोल्नु भनेर ठूलै स्वरमा जय नेपाल ठोकेँ मैले पनि । ठूलै स्वर निकालेर कराएपछि सँगै सुतेकी बूढीले चाल नपाउने कुरै भएन । चाल पाइछ । बेस्कन हप्काई । दिनभरी सर्वहारा बनेर चारतिर सग्बगाउँछौ राति सुतेका बेलामा चाहिँ के को जय नेपाल नि । खुस्क्यौ कि क्या हो ?

बूढीका चिच्याहटले म झसङ्ग बिउँझैँ। सपना र विपनाको यथार्थतामा आकाश र जमिनको भित्रता थियो । अपर्झटको यस बिउँझाइ सँगसँगै ओछ्यानमा कता कता के के चिसो चिसो भए जस्तो पनि लाग्यो । ह्वास्स केही गन्ध आए जस्तो पनि लाग्यो । सिकसिकाउँदै यसो ओछ्यान छाम्छु त सबै भिजिसकेको रहेछ । उज्यालो हुन अझ केहीबेर बाँकी थियो । बिहान बिहानै तात्तातै अर्को खप्की खानुभन्दा बाहिरिन ठिक ठानेँ । उज्यालो नभए पनि जे त होस् भन्दै हातमा लौरो बोकेर मर्निङ वाकको निहुँमा खुरूक्क बाहिरिएँ । मैले त्यसरी ओछ्यान भिजाएको सोझी बूढीले चालै पाइनन् । नेताले सर्वसाधारण जनतालाई झुक्क्याएभन्दा सजिलो भो मलाई घरकी बूढी झुक्क्याउन । कम चलाख छु र म ? आखिर सपनाकै भए पनि यो देशको सांसद् पो हुँ त म । ख्यालख्यालको कुरा छ ?

मिर्मिरे, २०७१ कार्तिक-मङ्सिर, निबन्ध विशेषाङ्क