माणिकरत्न शाक्यनेपालीको नाक
आमाको भुँडीबाट फुत्त निस्केर धर्तीमा फ्यात्त खसेपछि अनुहारको बीमा ठडिएको नाक लिएर उसको जन्म हुन्छ । हुन त नाकको बारेमा विभिन्न विद्वान्हरूको आ–आफ्नै तर्क छ होला तर मेरो बुझाइमा लाग्छ– यो नाक हामी नेपालीहरूको इज्जतदार नाक हो । किनभने हामी धाक बेच्न सक्छौँ तर नाक बेच्न सक्दैनौँ । नाक हामी नेपालीहरूको गौरव हो, सिद्धान्त हो, आस्थाको केन्द्रविन्दु हो । जोसुकैले जसुकै भनून् नाक हामी सबैको इज्जत हो ।
तपाईंले सुन्नुभएकै होला नेपालीले बेला न कुबेला नाक बेचेको कुरा र नाकमाथि धावा बोलेको कुरा कति छन् कति भनेर साध्य नै छैन । छोरीले पल्लाघरे जेठानसँग सुइँकुच्चा ठोकेको विषय होस् कि नेपाल खाने भतुवाहरूले भ्रष्टाचार गरेर कुम्ल्याएको विषय होस् । आफ्नी मायालु धर्मपत्नी अर्कोसँग पोइल गएको कुरा होस् कि लालाबाल अलपत्रै छोडेर अर्कीसँग जोइल गएको होस्– यी यावत् घटना वा दुर्घटनाहरूको सोझो प्रहार चाहिँ नाकमाथि पर्छ । विना गल्ती यसरी नाकले अनाहकमा पाउने गरेको चोट पनि भनिसाध्य छैन । बिहान उठेपछि मुख धुँदा लोप्वा ख्वाएर हातको पहिलो प्रहार पनि यही नाकमाथि पर्छ ।
यो नाकले हिउँद–वर्षा, घाम–पानी केही भन्न पाउँदैन तर पनि मान्छेले यसैलाई रिसको भाँडो बनाउँछन् । धन्य छ यो विचरा नाक । हामी नेपालीहरूको बुद्धिले घाँस खायो कि यो इज्जतदार नाकमाथि इज्जतको धावा बोल्छौँ । अनुहारको बीचमा सान्दारसँग चिटिक्कको नाक सजिएको छ । नाक चाहे चेप्टो होस्, नेप्टो, थेप्चो होस्, ठाडो सुलुत्त होस्, जेजस्तो आकार प्रकारको भए पनि नाक नाकै हो । प्रेमी–प्रेमिकाको मन मिलेपछि एकआपसमा सबभन्दा पहिले ठोक्काउने चिज भनेकै नाक हो । यस्ता दृष्यहरू सबभन्दा बढी चलचित्रमा देख्न पाइन्छ ।
आजसम्म मैले अनुहारको बीचमा ठाडो भएको नाक घाँडो भयो भन्ने सुनेको छैन । बरु नाकेबोली भने पक्कै सुनेको छु । समय परिवर्तनशील छ, कुनै दिन नाकलाई घाडो भयो भन्ने मानवको पनि जन्म हुन्छ होला । यो इज्जतदार नाक तपाईंको नाक, मेरो नाक– नाक नाकै हो नि । तर होसियार ! कतै तपाईंले आफ्नो नाकमाथि नाकी लगाउनु भएको त छैन ?
किताबमा कुनै महत्वपूर्ण प्रसङ्ग, अनुच्छेद वा अंशलाई अण्डरलाइन गरिएको हुन्छ । नाक हाम्रो महत्वपूर्ण अङ्ग विशेष हो । त्यसैले त नाकको मुनि जुँगा छ नि त्यो त नाकलाई यो महत्वको बस्तु हो नि भन्दै अण्डरलाइन गरेको पो त ! कि कसो !
सरस्वतीनगर, चावहिल
‘फित्कौली‘ अङ्क १७ बाट
Subscribe
Login
0 Comments
Oldest






































